تفاوت ناروانی طبیعی و لکنت در کودکان
بسیاری از والدین زمانی که متوجه تکرار کلمات یا مکث در صحبت کردن فرزندشان میشوند، این سؤال را میپرسند: «آیا کودک من لکنت دارد یا این وضعیت بخشی طبیعی از روند رشد گفتار اوست؟»
این نگرانی کاملاً طبیعی است. واقعیت این است که همه ناروانیهای گفتاری به معنای لکنت نیستند. بسیاری از کودکان، بهویژه در سالهای اولیه رشد، هنگام یادگیری واژههای جدید یا ساختن جملههای طولانیتر، دچار مکث یا تکرارهای کوتاه میشوند. این وضعیت معمولاً بخشی از روند طبیعی رشد گفتار و زبان است و با افزایش مهارتهای ارتباطی کودک کاهش پیدا میکند.
در مقابل، لکنت یک اختلال روانی گفتار است که جریان طبیعی صحبت کردن را مختل میکند و ممکن است علاوه بر ناروانی، بر احساسات، اعتمادبهنفس و مشارکت اجتماعی کودک نیز تأثیر بگذارد.
بر اساس راهنمای American Speech-Language-Hearing Association (ASHA) و کتاب Stuttering: An Integrated Approach to Its Nature and Treatment نوشته Barry Guitar، تشخیص تفاوت بین ناروانی طبیعی و لکنت تنها بر اساس یک علامت امکانپذیر نیست و باید مجموعهای از عوامل توسط گفتاردرمانگر بررسی شود.
چه زمانی احتمال لکنت بیشتر است؟
اگر کودک شما علاوه بر ناروانی، چند مورد از نشانههای زیر را دارد، بهتر است برای ارزیابی به گفتاردرمانگر مراجعه کنید:
- تکرار صدا یا هجا بیش از تکرار کلمات
- گیرهای گفتاری یا توقفهای طولانی
- کشیدهگویی صداها
- تلاش زیاد برای شروع صحبت
- پلک زدن یا حرکات اضافی هنگام صحبت
- اجتناب از گفتن برخی کلمات
- سابقه خانوادگی لکنت
- ادامه علائم برای چند ماه یا بیشتر
وجود یک یا چند مورد از این علائم به معنای تشخیص قطعی لکنت نیست، اما میتواند نشانهای باشد که ارزیابی تخصصی را ضروری میکند.
آیا میتوان والدین بهتنهایی تفاوت این دو را تشخیص دهند؟
در بسیاری از موارد، پاسخ خیر است. تشخیص تفاوت بین ناروانی طبیعی و لکنت نیازمند بررسی عوامل مختلفی مانند نوع ناروانی، مدت زمان علائم، سن کودک، سابقه خانوادگی، واکنش کودک هنگام صحبت کردن و تأثیر ناروانی بر ارتباطات روزمره است. به همین دلیل، گفتاردرمانگر با انجام ارزیابی تخصصی میتواند مشخص کند که آیا کودک فقط به پیگیری نیاز دارد یا لازم است برنامه درمانی برای او آغاز شود.
نظر متخصص نورولند
در تجربه بالینی ما، یکی از رایجترین دلایل نگرانی والدین، مشاهده تکرار کلمات در صحبت کردن کودک است. با این حال، همه تکرارها به معنای لکنت نیستند. گاهی کودک تنها در مرحلهای از رشد زبان قرار دارد که برای سازماندهی جملهها به زمان بیشتری نیاز دارد و این موضوع به شکل مکث یا تکرارهای کوتاه دیده میشود.
از سوی دیگر، اگر ناروانی با گیرهای گفتاری، تنش، اجتناب از صحبت کردن یا ناراحتی کودک همراه باشد، ارزیابی توسط گفتاردرمانگر اهمیت بیشتری پیدا میکند. هدف از ارزیابی، تشخیص زودهنگام و انتخاب مناسبترین مسیر برای حمایت از کودک و خانواده است؛ نه صرفاً برچسب زدن به کودک.
ناروانی طبیعی و لکنت ممکن است در نگاه اول شبیه یکدیگر به نظر برسند، اما تفاوتهای مهمی از نظر نوع ناروانی، واکنش کودک، تأثیر بر ارتباطات و نیاز به مداخله تخصصی دارند. اگر درباره گفتار فرزندتان تردید دارید، بهترین اقدام این است که بهجای اتکا به توصیههای غیرتخصصی، از یک گفتاردرمانگر کمک بگیرید. ارزیابی زودهنگام میتواند به آرامش خاطر خانواده و در صورت نیاز، آغاز بهموقع درمان کمک کند.
شما می توانید از طریق فرم زیر مشکل کودک خود را با ما در میان بگذارید. کارشناسان ما در با توجه به زمان مقتضی با شما تماس بگیرند.
افزودن دیدگاه جدید